Ehlers-Danlos syndroom (EDS) en brace-advies
Het Ehlers-Danlos syndroom (EDS) is een erfelijke bindweefselaandoening waarbij het bindweefsel minder sterk is dan normaal. Bindweefsel speelt een belangrijke rol in de stevigheid van gewrichten, huid, spieren en banden. Wanneer deze structuur verzwakt is, kan dit leiden tot instabiliteit, pijn en vermoeidheid. In deze blog gaan we in op wat EDS betekent in het dagelijks leven en welke rol compressie en braces kunnen spelen bij ondersteuning.
Levensverwachting bij EDS
Voor het grootste deel van de mensen met EDS is de levensverwachting normaal. Dit geldt met name voor het hypermobiele type, dat het meest voorkomt. Wel kunnen de klachten een grote invloed hebben op het dagelijks functioneren en de belastbaarheid. Bij zeldzame varianten, zoals de vasculaire vorm, is extra medische controle nodig vanwege de kwetsbaarheid van bloedvaten en organen.
Behandeling en herstelmogelijkheden
EDS is niet te genezen, omdat de oorzaak genetisch bepaald is. De behandeling richt zich daarom op het verminderen van klachten en het voorkomen van overbelasting. Door een combinatie van begeleiding, aangepaste beweging en ondersteuning kan vaak veel winst worden behaald. Het doel is niet om gewrichten volledig vast te zetten, maar om het lichaam beter te ondersteunen tijdens het bewegen.
Symptomen bij het Ehlers-Danlos syndroom
De klachten bij het Ehlers-Danlos syndroom verschillen sterk per persoon. Veel mensen ervaren overmatige beweeglijkheid van de gewrichten in combinatie met pijnklachten. Daarnaast komen vermoeidheid, spierpijn en een instabiel gevoel in de gewrichten vaak voor. Ook kan lichte inspanning al leiden tot napijn of een langere hersteltijd.
Kenmerkende eigenschappen van EDS
Wat EDS onderscheidt van gewone hypermobiliteit, is dat de instabiliteit structureel aanwezig is. Gewrichten zijn minder stabiel en kunnen voorbij hun normale bewegingsgrens bewegen. Dit wordt ook wel overstrekking genoemd. De huid kan zachter of kwetsbaarder zijn en wondgenezing verloopt soms trager. Door deze combinatie van kenmerken raken gewrichten en omliggende structuren sneller overbelast.
De rol van compressie en braces bij EDS
Compressie wordt door veel mensen met EDS als prettig ervaren. Lichte compressie geeft een constant steunend gevoel en kan het lichaamsbewustzijn, ook wel proprioceptie genoemd, verbeteren. Hierdoor kunnen bewegingen beter worden gecontroleerd, wat kan bijdragen aan minder pijn en vermoeidheid.
Compressiebandages voor de knie, schouder, enkel, pols of elleboog worden vaak gebruikt tijdens dagelijkse activiteiten, werk of lichte sport.
Rugondersteuning bij het Ehlers-Danlos syndroom
Bij rug- en houdingsklachten kan een ondersteunende rugbrace uitkomst bieden. Denk hierbij aan klachten in de lage rug of een verminderde rompstabiliteit. Een lichte tot middelzware rugbrace geeft extra steun aan de romp, helpt bij het aannemen van een betere houding en vermindert de belasting op spieren en banden. Bij EDS is het belangrijk dat de brace ondersteuning biedt zonder de beweging volledig te beperken.
Elastische of half-rigide rugbraces met compressie en verstelbare banden kunnen ondersteuning geven tijdens staan, lopen en werken. Voorbeelden zijn de E-life Advanced LumbarFit Rugbrace en de Thuasne Lombacross Activity Rugbrace.
Knieondersteuning bij EDS
De knie is een gewricht dat bij het Ehlers-Danlos syndroom vaak klachten geeft. Door instabiliteit kan de knie onzeker aanvoelen of het gevoel geven dat deze doorzakt. Een kniebrace kan helpen door extra stabiliteit en begeleiding te bieden tijdens het bewegen.
Afhankelijk van de klachten kan worden gekozen voor een compressiekniebandage bij lichte instabiliteit of een kniebrace met scharnieren bij zwaardere instabiliteit of terugkerende verzwikkingen.
Dit kan het vertrouwen tijdens het bewegen vergroten en het risico op verzwikkingen verminderen, bijvoorbeeld bij traplopen, langere wandelingen of sport.
EDS en schouderklachten
Bij mensen met het Ehlers-Danlos syndroom komen schouderklachten regelmatig voor. Dit heeft te maken met de verminderde kwaliteit van het bindweefsel, waardoor de stabiliteit van het schoudergewricht afneemt. Omdat de schouder van nature al een zeer beweeglijk gewricht is, kan deze bij EDS sneller instabiel aanvoelen of gedeeltelijk uit de kom schieten.
Veel mensen ervaren een los gevoel in de schouder, pijn bij dagelijkse bewegingen zoals reiken of tillen en sneller vermoeide spieren. De spieren rondom het gewricht proberen het gebrek aan stabiliteit op te vangen. Dit kan op termijn leiden tot overbelasting en aanhoudende klachten.
De behandeling richt zich voornamelijk op het verbeteren van de stabiliteit. Gerichte oefentherapie speelt hierin een belangrijke rol, waarbij vooral de rotator cuff en de schouderbladspieren worden getraind. Daarnaast helpt het om overbelasting te vermijden en bewuster te bewegen.
Wanneer extra ondersteuning nodig is, kan een schouderbrace uitkomst bieden. Modellen zoals de Bauerfeind OmoTrain Schouderbrace en de Reh4Mat Schouderbrace Pro kunnen helpen om de schouder extra stabiliteit te geven tijdens dagelijkse activiteiten. Dit kan vooral prettig zijn bij instabiliteit of terugkerende subluxaties.
EDS en polsklachten
Ook de pols is gevoelig voor klachten bij EDS. Door de verhoogde beweeglijkheid ontstaat sneller instabiliteit, waardoor de pols minder goed belastbaar is. Dit kan leiden tot pijn, vermoeidheid en een verhoogde kans op overbelasting.
Klachten ontstaan vaak tijdens dagelijkse handelingen zoals typen, tillen of steunen op de hand. Daarnaast kunnen peesontstekingen in de pols voorkomen doordat de pezen langdurig extra worden belast om het gebrek aan stabiliteit te compenseren. In sommige gevallen kunnen ook tintelingen of krachtverlies optreden.
De banden rondom de pols bieden bij EDS minder steun. Hierdoor beweegt het gewricht gemakkelijker in uiterste standen, wat irritatie van pezen en andere structuren kan veroorzaken.
De behandeling is gericht op het verminderen van de belasting en het verbeteren van de stabiliteit. Dit gebeurt onder andere met gerichte oefeningen en het aanpassen van dagelijkse activiteiten. Wanneer de klachten toenemen of langdurig aanhouden, kan een polsbrace of spalk helpen om de pols rust te geven en verdere overbelasting te beperken.
De Push Med Polsbrace geeft stevige ondersteuning zonder de handfunctie volledig te beperken. De beweging wordt gecontroleerd in plaats van volledig geblokkeerd. Dit maakt deze brace geschikt bij onder andere peesontstekingen en overbelasting.
De Össur Formfit Pro Wrist Polsbrace biedt een stabiele ondersteuning met een comfortabele pasvorm en is geschikt wanneer extra fixatie nodig is tijdens dagelijkse activiteiten of tijdens het herstel.
Braces als onderdeel van een totaalbehandeling
Bij het Ehlers-Danlos syndroom zijn braces geen op zichzelf staande oplossing, maar een onderdeel van een bredere aanpak. De juiste brace kan helpen om pijn te verminderen, gewrichten te beschermen en dagelijkse activiteiten beter vol te houden. Welke brace het meest geschikt is, hangt af van de klachten, het betrokken gewricht en de mate van instabiliteit.


